{"id":5228,"date":"2025-02-25T15:25:24","date_gmt":"2025-02-25T11:25:24","guid":{"rendered":"https:\/\/khojalytoday.com\/?p=5228"},"modified":"2025-02-25T15:28:16","modified_gmt":"2025-02-25T11:28:16","slug":"xocali-s%c9%99h%c9%99rind%c9%99-xocali-soyqirimi-memorial-kompleksinin-yaradilmasi-haqqinda-az%c9%99rbaycan-respublikasi-prezidentinin-s%c9%99r%c9%99ncami","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/khojalytoday.com\/az\/xocali-s%c9%99h%c9%99rind%c9%99-xocali-soyqirimi-memorial-kompleksinin-yaradilmasi-haqqinda-az%c9%99rbaycan-respublikasi-prezidentinin-s%c9%99r%c9%99ncami\/","title":{"rendered":"Xocal\u0131 \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 Xocal\u0131 Soyq\u0131r\u0131m\u0131 Memorial Kompleksinin yarad\u0131lmas\u0131 haqq\u0131nda Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Prezidentinin S\u0259r\u0259ncam\u0131"},"content":{"rendered":"\n<p>Erm\u0259nistan Respublikas\u0131n\u0131n Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131na h\u0259rbi t\u0259cav\u00fcz\u00fc il\u0259 ba\u015flanan I Qaraba\u011f m\u00fcharib\u0259si (1991\u20131994) zaman\u0131 Erm\u0259nistan t\u0259r\u0259find\u0259n \u015e\u0259rqi Z\u0259ng\u0259zur v\u0259 Qaraba\u011f i\u015f\u011fal edil\u0259r\u0259k da\u011f\u0131d\u0131lm\u0131\u015f, Az\u0259rbaycan xalq\u0131na qar\u015f\u0131 \u0259n a\u011f\u0131r beyn\u0259lxalq cinay\u0259tl\u0259r t\u00f6r\u0259dilmi\u015fdir.<\/p>\n\n\n\n<p>1992-ci il fevral\u0131n 26-da Xocal\u0131 \u015f\u0259h\u0259ri i\u015f\u011fal edil\u0259rk\u0259n dinc \u0259haliy\u0259 qar\u015f\u0131 etnik z\u0259mind\u0259 t\u00f6r\u0259dil\u0259n soyq\u0131r\u0131m\u0131 cinay\u0259ti m\u00fcnaqi\u015f\u0259nin \u0259n qanl\u0131 s\u0259hif\u0259sidir.<\/p>\n\n\n\n<p>Bel\u0259 ki, erm\u0259ni silahl\u0131 birl\u0259\u015fm\u0259l\u0259ri t\u0259r\u0259find\u0259n aylarla blokada \u015f\u0259raitind\u0259 saxlan\u0131laraq, \u0259rzaq, elektrik enerjisi v\u0259 b\u00fct\u00fcn k\u0259nar yard\u0131mlardan m\u0259hrum edil\u0259n 2500-\u0259 yax\u0131n Xocal\u0131 sakini d\u00fc\u015fm\u0259nin \u00e7oxsayl\u0131 t\u0259hdidl\u0259rin\u0259 baxmayaraq, \u015f\u0259h\u0259ri t\u0259rk etm\u0259kd\u0259n imtina etmi\u015fdi. Fevral\u0131n 25-d\u0259n 26-na ke\u00e7\u0259n gec\u0259 davaml\u0131 artilleriya at\u0259\u015find\u0259n sonra Erm\u0259nistan silahl\u0131 q\u00fcvv\u0259l\u0259ri v\u0259 yar\u0131m-h\u0259rbi birl\u0259\u015fm\u0259l\u0259ri ke\u00e7mi\u015f sovet ordusunun 366-c\u0131 motoat\u0131c\u0131 alay\u0131n\u0131n k\u00f6m\u0259yi il\u0259 \u015f\u0259h\u0259r\u0259 h\u00fccum ed\u0259r\u0259k, m\u00fclki \u0259haliy\u0259 misli g\u00f6r\u00fcnm\u0259mi\u015f v\u0259h\u015filikl\u0259 divan tutmu\u015flar. H\u0259min q\u0259tliam n\u0259tic\u0259sind\u0259 613 az\u0259rbaycanl\u0131, o c\u00fcml\u0259d\u0259n 106 qad\u0131n, 63 u\u015faq, 70 ah\u0131l x\u00fcsusi amans\u0131zl\u0131qla q\u0259tl\u0259 yetirilmi\u015f, 1275 n\u0259f\u0259r \u0259sir g\u00f6t\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f, onlardan 150-nin taleyi is\u0259 indiy\u0259d\u0259k nam\u0259lum qalm\u0131\u015fd\u0131r. 8 ail\u0259 tamamil\u0259 m\u0259hv edilmi\u015f, 25 u\u015faq valideynl\u0259rind\u0259n h\u0259r ikisini, 130 u\u015faq is\u0259 valideynl\u0259rind\u0259n birini itirmi\u015fdir. 487 \u015f\u0259xs, o c\u00fcml\u0259d\u0259n 76 u\u015faq m\u0259ruz qald\u0131qlar\u0131 a\u011f\u0131r fiziki v\u0259 psixoloji i\u015fg\u0259nc\u0259l\u0259rd\u0259n \u00f6m\u00fcrl\u00fck \u0259lil\u0259 \u00e7evrilmi\u015fdir.<\/p>\n\n\n\n<p>Erm\u0259nistan\u0131n b\u00fct\u00fcn c\u0259hdl\u0259rin\u0259, x\u00fcsusil\u0259 d\u0259 o d\u00f6vrd\u0259 yaratd\u0131\u011f\u0131 informasiya blokadas\u0131na baxmayaraq, cinay\u0259tin miqyas\u0131 v\u0259 a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 d\u00fcnyan\u0131n apar\u0131c\u0131 media qurumlar\u0131n\u0131n v\u0259 beyn\u0259lxalq t\u0259\u015fkilatlar\u0131n\u0131n hesabatlar\u0131nda i\u015f\u0131qland\u0131r\u0131lm\u0131\u015fd\u0131. Yerli v\u0259 xarici jurnalistl\u0259rin faci\u0259d\u0259n sonra Xocal\u0131 \u015f\u0259h\u0259ri v\u0259 \u0259traf \u0259razil\u0259rd\u0259n toplad\u0131qlar\u0131 foto v\u0259 video materiallar, o c\u00fcml\u0259d\u0259n \u015fahid ifad\u0259l\u0259ri hadis\u0259nin b\u00fct\u00fcn d\u0259h\u015f\u0259tl\u0259rini a\u00e7\u0131q-a\u015fkar g\u00f6st\u0259rir. Avropa \u0130nsan H\u00fcquqlar\u0131 M\u0259hk\u0259m\u0259sinin 2010-cu ild\u0259 m\u0259s\u0259l\u0259 il\u0259 ba\u011fl\u0131 \u00e7\u0131xard\u0131\u011f\u0131 yekun q\u0259rarda Xocal\u0131da t\u00f6r\u0259dil\u0259n \u0259m\u0259ll\u0259r m\u00fcharib\u0259 cinay\u0259tl\u0259ri v\u0259 insanl\u0131q \u0259leyhin\u0259 cinay\u0259t kimi qiym\u0259tl\u0259ndirilmi\u015fdir.<\/p>\n\n\n\n<p>Erm\u0259nistan\u0131n Xocal\u0131n\u0131 i\u015f\u011fal etm\u0259k plan\u0131 h\u0259rbi m\u0259qs\u0259dl\u0259rl\u0259 m\u0259hdudla\u015fm\u0131r, eyni zamanda h\u0259min \u0259razil\u0259rd\u0259ki Az\u0259rbaycan xalq\u0131na m\u0259xsus z\u0259ngin tarixi-m\u0259d\u0259ni izl\u0259ri silm\u0259k, m\u0259d\u0259ni irsi m\u0259hv etm\u0259k v\u0259 saxtala\u015fd\u0131rmaq niyy\u0259ti g\u00fcd\u00fcrd\u00fc.<\/p>\n\n\n\n<p>Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131n\u0131n \u0259sl h\u00fcquqi qiym\u0259tini almas\u0131 v\u0259 d\u00fcnyan\u0131n bel\u0259 bir cinay\u0259td\u0259n x\u0259b\u0259rdar olmas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 milli s\u0259viyy\u0259d\u0259 add\u0131mlar Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n \u00dcmummilli Lideri Heyd\u0259r \u018fliyevin hakimiyy\u0259t\u0259 qay\u0131d\u0131\u015f\u0131ndan sonra at\u0131lm\u0131\u015fd\u0131r. Milli M\u0259clisin 1994-c\u00fc il 24 fevral tarixli q\u0259rar\u0131 il\u0259 fevral\u0131n 26-s\u0131 Xocal\u0131 Soyq\u0131r\u0131m\u0131 G\u00fcn\u00fc elan edilmi\u015f v\u0259 bu bar\u0259d\u0259 beyn\u0259lxalq t\u0259\u015fkilatlara m\u0259lumat verilmi\u015fdir.<\/p>\n\n\n\n<p>D\u00f6vl\u0259t qurumlar\u0131, xaricd\u0259 ya\u015fayan soyda\u015flar\u0131m\u0131z, v\u0259t\u0259nda\u015f c\u0259miyy\u0259ti institutlar\u0131, x\u00fcsus\u0259n, Heyd\u0259r \u018fliyev Fondu Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131n\u0131n unudulmamas\u0131 v\u0259 beyn\u0259lxalq ictimaiyy\u0259t t\u0259r\u0259find\u0259n tan\u0131nmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259zml\u0259 f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rmi\u015fl\u0259r. Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131n\u0131n beyn\u0259lxalq s\u0259viyy\u0259d\u0259 tan\u0131d\u0131lmas\u0131 m\u0259qs\u0259dil\u0259 Heyd\u0259r \u018fliyev Fondunun d\u0259st\u0259yi il\u0259<br>2008-ci ild\u0259 ba\u015flad\u0131lm\u0131\u015f \u201cXocal\u0131ya \u0259dal\u0259t!\u201d maarifl\u0259ndirm\u0259 kampaniyas\u0131 \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 d\u00fcnyan\u0131n bir \u00e7ox \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 Xocal\u0131 faci\u0259si il\u0259 ba\u011fl\u0131 m\u0259lumatl\u0131l\u0131q art\u0131r\u0131lm\u0131\u015f, bir s\u0131ra t\u0259dbirl\u0259r, t\u0259qdimatlar, s\u0259rgil\u0259r ke\u00e7irilmi\u015f, kitab v\u0259 m\u0259qal\u0259l\u0259r d\u0259rc edilmi\u015fdir.<\/p>\n\n\n\n<p>H\u0259min kampaniya say\u0259sind\u0259 18 \u00f6lk\u0259nin qanunverici orqan\u0131, AB\u015e-nin 24 \u015ftat\u0131, h\u0259m\u00e7inin \u0130slam \u018fm\u0259kda\u015fl\u0131q T\u0259\u015fkilat\u0131 v\u0259 T\u00fcrk D\u00f6vl\u0259tl\u0259ri T\u0259\u015fkilat\u0131 Xocal\u0131da ba\u015f vermi\u015f faci\u0259ni soyq\u0131r\u0131m\u0131 kimi tan\u0131m\u0131\u015f v\u0259 pisl\u0259mi\u015fdir. Haz\u0131rda xarici \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 Xocal\u0131 soyq\u0131r\u0131m\u0131 qurbanlar\u0131n\u0131n xatir\u0259sin\u0259 ucald\u0131lm\u0131\u015f 10 abid\u0259 m\u00f6vcuddur.<\/p>\n\n\n\n<p>2020-ci ilin sentyabr\u2013noyabr aylar\u0131nda 44 g\u00fcnl\u00fck V\u0259t\u0259n m\u00fcharib\u0259si v\u0259 2023-c\u00fc ilin sentyabr ay\u0131nda birg\u00fcnl\u00fck lokal xarakterli antiterror \u0259m\u0259liyyat\u0131nda Az\u0259rbaycan Ordusunun r\u0259\u015fad\u0259ti v\u0259 q\u0259hr\u0259manl\u0131\u011f\u0131 say\u0259sind\u0259 tarixi torpaqlar\u0131m\u0131z, o c\u00fcml\u0259d\u0259n Xocal\u0131 rayonu i\u015f\u011faldan azad olundu v\u0259 2023-c\u00fc il oktyabr\u0131n 15-d\u0259 Xocal\u0131da Az\u0259rbaycan Bayra\u011f\u0131 ucald\u0131ld\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0130\u015f\u011faldan azad edilmi\u015f b\u00fct\u00fcn \u0259razil\u0259rd\u0259 haz\u0131rda s\u00fcr\u0259tli b\u0259rpa-quruculuq i\u015fl\u0259ri v\u0259 B\u00f6y\u00fck Qay\u0131d\u0131\u015f prosesi davam etm\u0259kd\u0259dir.<\/p>\n\n\n\n<p>Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Konstitusiyas\u0131n\u0131n 109-cu madd\u0259sinin 32-ci b\u0259ndini r\u0259hb\u0259r tutaraq, Az\u0259rbaycan xalq\u0131na qar\u015f\u0131 t\u00f6r\u0259dilmi\u015f soyq\u0131r\u0131m\u0131n\u0131n beyn\u0259lxalq s\u0259viyy\u0259d\u0259 tan\u0131d\u0131lmas\u0131 v\u0259 Xocal\u0131 faci\u0259si qurbanlar\u0131n\u0131n \u0259ziz xatir\u0259sinin \u0259b\u0259dil\u0259\u015fdirilm\u0259si m\u0259qs\u0259dil\u0259 q\u0259rara al\u0131ram:<\/p>\n\n\n\n<p>1. Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Xocal\u0131 \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 Xocal\u0131 Soyq\u0131r\u0131m\u0131 Memorial Kompleksi yarad\u0131ls\u0131n.<\/p>\n\n\n\n<p>2. Xocal\u0131 Soyq\u0131r\u0131m\u0131 Memorial Kompleksinin yarad\u0131lmas\u0131 m\u0259qs\u0259dil\u0259 Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Prezidentinin 2025-ci il 11 fevral tarixli 479 n\u00f6mr\u0259li S\u0259r\u0259ncam\u0131 il\u0259 t\u0259sdiq edilmi\u015f \u201cAz\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n 2025-ci il d\u00f6vl\u0259t b\u00fcdc\u0259sind\u0259 i\u015f\u011faldan azad edilmi\u015f \u0259razil\u0259rin yenid\u0259n qurulmas\u0131 v\u0259 b\u0259rpas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulan v\u0259saitin b\u00f6lg\u00fcs\u00fc\u201dn\u00fcn 1.29-cu yar\u0131mb\u0259ndind\u0259 g\u00f6st\u0259rilmi\u015f m\u0259bl\u0259\u011fin 18,3 milyon (on s\u0259kkiz milyon \u00fc\u00e7 y\u00fcz min) manat\u0131 Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n M\u0259d\u0259niyy\u0259t Nazirliyin\u0259 ayr\u0131ls\u0131n.<\/p>\n\n\n\n<p>3. Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Maliyy\u0259 Nazirliyi bu S\u0259r\u0259ncam\u0131n 2-ci hiss\u0259sind\u0259 g\u00f6st\u0259ril\u0259n m\u0259bl\u0259\u011fd\u0259 maliyy\u0259l\u0259\u015fm\u0259ni t\u0259min etsin.<\/p>\n\n\n\n<p>4. Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n M\u0259d\u0259niyy\u0259t Nazirliyi, Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n \u0130qtisadiyyat Nazirliyi, Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n F\u00f6vq\u0259lad\u0259 Hallar Nazirliyi, Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n D\u00f6vl\u0259t \u015e\u0259h\u0259rsalma v\u0259 Arxitektura Komit\u0259si, Xank\u0259ndi \u015f\u0259h\u0259rind\u0259, A\u011fd\u0259r\u0259 v\u0259 Xocal\u0131 rayonlar\u0131nda Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131 Prezidentinin x\u00fcsusi n\u00fcmay\u0259nd\u0259liyi, h\u0259m\u00e7inin dig\u0259r aidiyy\u0259ti d\u00f6vl\u0259t orqanlar\u0131 (qurumlar\u0131) Soyq\u0131r\u0131m\u0131 Memorial Kompleksinin yarad\u0131lmas\u0131 m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rinin h\u0259lli il\u0259 ba\u011fl\u0131 z\u0259ruri t\u0259dbirl\u0259r g\u00f6rs\u00fcnl\u0259r.<\/p>\n\n\n\n<p>5. Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Nazirl\u0259r Kabineti bu S\u0259r\u0259ncamdan ir\u0259li g\u0259l\u0259n m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259ri h\u0259ll etsin.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130lham \u018fliyev<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131n\u0131n Prezidenti<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Bak\u0131 \u015f\u0259h\u0259ri, 25 fevral 2025-ci il<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Erm\u0259nistan Respublikas\u0131n\u0131n Az\u0259rbaycan Respublikas\u0131na h\u0259rbi t\u0259cav\u00fcz\u00fc il\u0259 ba\u015flanan I Qaraba\u011f m\u00fcharib\u0259si (1991\u20131994) zaman\u0131 Erm\u0259nistan t\u0259r\u0259find\u0259n \u015e\u0259rqi Z\u0259ng\u0259zur v\u0259<span class=\"excerpt-hellip\"> [\u2026]<\/span><\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":5229,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[651],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/khojalytoday.com\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5228"}],"collection":[{"href":"https:\/\/khojalytoday.com\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/khojalytoday.com\/az\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/khojalytoday.com\/az\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/khojalytoday.com\/az\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5228"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/khojalytoday.com\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5228\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5233,"href":"https:\/\/khojalytoday.com\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5228\/revisions\/5233"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/khojalytoday.com\/az\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5229"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/khojalytoday.com\/az\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5228"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/khojalytoday.com\/az\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5228"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/khojalytoday.com\/az\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5228"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}